سه شنبه, ۰۴ شهریور ۱۳۹۹ ۱۳:۵۵ ۸۴۵
طبقه بندی: فضایی جهان
چچ
آفریقا به دنبال سرمایه گذاری مالی در صنعت فضا و ماهواره

آفریقا به دنبال سرمایه گذاری مالی در صنعت فضا و ماهواره

وبسایت فضا در آفریقا گزارش سالانه صنعت فضایی آفریقا در سال 2020 را اخیرا منتشر نموده و در آن از سیاست های کشورهای آفریقایی در عرصه فضایی، برنامه های بلند مدت، آمار برنامه های ماهواره ای و وضعیت سرمایه گذاری خارجی در این حوزه به تفصیل سخن گفته است.

اخیرا وبسایت فضا در آفریقا، نسخه 2020 گزارش سالانه صنعت فضایی آفریقا را منتشر نمود. در این گزارش، مجددا بر آمار گزارش سال 2019 مبنی بر درآمد سالانه 7 میلیارد دلاری صنعت فضایی و پیش ­بینی رشد 7.3 درصدی نرخ سود سالانه و عدول آن از 10 میلیارد دلار تا سال 2024 خبر می­دهد. طبق این گزارش، سال 2019 با هزینه ­ای بالغ بر 717 میلیون دلار بر روی پروژه­ های ماهواره ­ای، بهترین سال برای صنعت فضایی آفریقا در تاریخ فعالیت‌های فضایی آن به حساب می ­آید. در حال حاضر، بالغ بر 4 میلیارد دلار بر روی توسعه و پرتاب ماهواره در این قاره هزینه شده است.

رشد سریع مشارکت دولتی و افزایش بودجه­ های ملی فضایی

این بخش در حال حاضر شاهد ظهور برنامه­ های فضایی دولتی جدید در کشورهای مصر و رواندا است که به ترتیب، در نیمه دوم 2019 و نیمه اول 2020 موفق به تاسیس سازمان­ های فضایی خود شده­ اند. با توجه به آغاز برنامه­ های فضایی سایر کشورهای آفریقایی، میزان تخصیص بودجه به صنعت فضایی نیز افزایش چشم­گیری خواهد یافت. دولت­های آفریقایی برای سال 2020، بودجه ­ای حدود 490 میلیون دلار برای برنامه فضایی تخمین زده ­اند، این یعنی مبلغی حدود دو برابر بودجه سال پیشین که 250 میلیون دلار، بدون احتساب هزینه­ های صرف شده برای خریداری ماهواره­ ها بود.

افزایش میزان پروژه­ ها و هزینه­ های مربوط به ماهواره­ ها

در سال 2019 با پرتاب هشت ماهواره جدید توسط پنج کشور آفریقایی، تعداد کل ماهواره­ های آفریقایی در مدار زمین به 41 عدد رسیده و بدین ترتیب، تعداد کشورهای آفریقایی دارای حداقل یک ماهواره در مدار زمین از هشت کشور به یازده کشور افزایش یافت. با افزایش تعداد ماهواره­ های در دست تولید در سرتاسر این قاره، کشورهای بیشتری نیز در حال پیوستن به این گروه­ اند. طبق پیش بینی­ ها، تا سال 2024 حداقل 19 کشور آفریقایی موفق به پرتاب ماهواره گردیده و تعداد کل ماهواره­ های آفریقایی در مدار زمین از 41 به 110 افزایش خواهد یافت.

علیرغم مشکلات عدیده برنامه­ های ماهواره­ ای کشورها در سال 2020 پیرو محدودیت­ های بودجه، اختلال در روند تولید و دیدگاه منفی بین­ المللی به خاطر شیوع ویروس کرونا، برنامه­ های بلندمدت اغلب دولتها و بخش فضایی تجاری همچنان باپرجاست. حتی در برخی موارد، شیوع بیماری باعث بازبینی راه­کارهای موجود و بررسی ایجاد راه­کارهای فضاپایه جدید گردید.

افق دید گسترده صعنت فضایی

محصولات و خدمات فضاپایه در حال حاضر، اقتصاد فضایی تجاری آفریقا را تصاحب نموده و اکثر درآمد ناشی از آن تحت کنترل اپراتورهای ماهواره­­ های مخابراتی جهانی و منطقه­ ای است. این صنعت متشکل از یک بخش در حال ظهور شامل سامانه­ های ماهواره­ ای کوچک بومی و تولید­کنندگان محموله فضایی و یک بخش در حال رشد متشکل از ارائه­ دهندگان خدمات فضایی از جمله اینترنت با پهنای باند بالا، سامانه‌های ماهواره‌ای ناوبری جهانی، ردیابی ثابت و متحرک اشیاء، نظارت دریایی، پایگاه­ های زمینی و تولید کنندگان تجهیزات فضایی است.

آفریقا در حال حاضر در زمینه ارائه محصولات و خدمات مرتبط با علوم فضایی و نجوم با رشد چشم­گیری مواجه شده و علت اصلی آن، تقاضای بالا از سوی نهادهای دولتی و آکادمیک در نتیجه سرمایه­ گذاری‌های کلان چند میلیاردی در زمینه رصدخانه ­ها و پروژه ­های ایجاد تلسکوپ می­ باشد.

تغییر سیاست­

تا جولای 2020، نوزده کشور آفریقایی موفق به ایجاد یا اقدام به ایجاد برنامه­ های ماهواره­ ای می گردند. از میان این نوزده کشور، تنها پانزده کشور معاهده فضای ماورای جو، چهارده کشور موافقتنامه نجات، دوازده کشور کنوانسیون مسئولیت، چهار کشور کنوانسیون ثبت و تنها مراکش موافقتنامه ماه را امضا نموده­ اند. این روند نشان از پذیرش سیاست­ها و کنوانسیون­های بین­ المللی به منظور توسعه و رشد فعالیت­های فضایی داخلی یا منطقه ­ای این قاره است. برای مثال، سازمان فضایی تازه تاسیس رواندا، عمده تمرکز خود را معطوف به تدوین قانون ملی فضایی، پیش از تاسیس آژانس فضایی نموده است. بسیاری از کشورهای آفریقایی شروع به اثبات موفقیت برنامه­ های فضایی خود تحت تاثیر زیرساخت­ها و حمایت­های راهبردی موجود نموده‌اند. تونس و سنگال تدوین سیاست­های جدید را سر لوحه کار خود قرار دادند و راهبرد آفریقای جنوبی نیز، تهیه یک لایحه بودجه جدید با در نظر گرفتن تحولات اخیر در صنعت فضایی است.

فضا برای توسعه پایدار

در سال 2015، سند اهداف توسعه پایدار نزد سازمان ملل متحد ثبت گردیده و توسط بسیاری از کشورهای عضو تصویب گردید. در سال 2016، کشورهای مختلف در سراسر جهان شروع به پیاده­ سازی اهداف توسعه پایدار نمودند. کشورهای آفریقایی با توجه مشارکت فعال در اجرای اهداف توسعه هزاره، در زمینه اجرای اهداف توسعه پایدار نیز از بسیاری از کشورها پیشی گرفتند. بسیاری از کشورها فضا را ابزاری مناسب برای اجرای اهداف توسعه پایدار می ­پندارند. در دو سال اخیر، آفریقا چندین پروژه توسعه پایدار را با استفاده از فناوری فضایی و همسو با اهداف توسعه پایدار ملل متحد و دستور کار 2063 آفریقا پیاده ­سازی نموده است.

علاقه ژئوپولیتیکی و تجاری رو به رشد شرکای خارجی به بخش فضایی آفریقا

کمیسیون اتحادیه آفریقا پس از اجرای سیاست فضایی آفریقایی و تایید راهبرد فضایی آفریقا، همچنان در صدد اجرای برنامه فضایی قاره ­ای و برنامه­ ریزی به منظور عملیاتی نمودن آژانس فضایی آفریقا است. در حال حاضر علاقه دولت‌های خارجی به این حوزه، جهت به دست آوردن بخش عظیمی از سهم بازار صنعت فضایی آفریقا افزایش یافته و بعضا به دنبال ایجاد نوعی برتری ژئوپولیتیک در این صنعت در قالب ائتلاف­ های سیاسی یا نظامی می ­باشند. در گزارش سالانه، مطالعه موردی کشورهای چین، روسیه، فرانسه، ایالات متحده، انگلیس، ژاپن و اتحادیه اروپا در زمینه­ های تجاری، توسعه و دیپلماتیک مورد بررسی قرار گرفته است. نسخه 2020 گزارش سالانه صنعت فضایی آفریقا توسط «فضا در آفریقا» منتشر شده است. این گزارش داده­ ها و تحلیل­ هایی درباره پروژه­ ها، معاملات، مشارکت­ ها و سرمایه­ گذاری­ هایی که در سراسر این قاره صورت گرفته ارائه می ­دهد. همچنین در این گزارش، نرخ رو به رشد تقاضا برای فناوری­ ها و داده­ های فضایی درباره قاره­ ها، فرصت­ های تجاری موجود و همچنین محیط قانونی لازم در کشورهای مختلف مورد ارزیابی قرار گرفته است.


ترجمه و تنظیم: مرکز روابط و همکاری های بین المللی

منبع:
آدرس کوتاه شده: